Enflasyon düzeltmesinin ayrıntıları belirlendi

Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir Yönetimi Başkanlığı’nın Vergi Tarz Kanunu Genel Bildirisi, Resmi Gazete’nin bugünkü yinelenmiş sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Tebliğle 2023 ve takip eden hesap devirlerine yönelik olarak enflasyon düzeltmesine tabi tutulacak mali tabloların düzeltme süreçlerinin tarz ve asılları belli oldu.

EN SON 2004’TE UYGULANDI

En son yapılan enflasyon düzeltmesi, kanunda öngörülen kaidelerin sağlandığı 2003 ve 2004 yıllarında uygulanmış ve 2021 takvim yılı 4. süreksiz vergi dönem sonuna kadar koşulların gerçekleşmemesi nedeniyle enflasyon düzeltmesi yapılmamıştı. 31 Aralık 2021 tarihli mali tablolardan itibaren uygulamaya başlayacak sistem, Bakanlığa gelen talepler çerçevesinde 2023 sonuna ertelenmişti.

Erteleme için yayımlanan düzenleme çerçevesinde bu yıl sonunda mali tablolar enflasyon düzeltmesine tabi tutulacak.

Söz konusu uygulamaya, bilanço temeline tabi gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerince 2023 hesap dönemi sonuna ait bilançoları, özel hesap devrine tabi olan mükelleflerin 2024’te biten hesap dönemi sonuna ait bilançolarını ve bilançonun etkin ve pasifinde yer alan mali olmayan değerleri kapsayacak. Nakdî değerlerde ise uygulamaya tabi olmayacak.

2023 hesap dönemi sonu itibarıyla yapılacak enflasyon düzeltmesi sonucu oluşan kar ya da zarar dönem karının tespitinde dikkate alınmayacak.

GELECEK YILLARDA DÜZENLEME NASIL OLACAK?

2024 yılı ve takip eden yıllarda süreksiz vergi periyotları de dahil olmak üzere, gerekli kuralların varlığına bağlı olarak enflasyon düzeltmesi yapılacak, yapılan düzeltmeden kaynaklı kar ya da ziyanlar dönem çıkarının tespitinde göz önünde bulundurulacak.

Banka ve finans kurumları ise süreksiz vergi periyotları de dahil olmak üzere 2024 ve 2025 hesap periyotlarında enflasyon düzeltmesi yapacak fakat enflasyon düzeltmesi sonucu oluşacak kar ya da ziyanlarını dönem karının tespitinde değerlendirmeyecek.

Mükelleflerce, 1 Ocak 2005 ile 31 Aralık 2023 tarihlerinde maddi duran varlıklar, menkul değerler ve stoklar benzeri değerlerin enflasyon düzeltmesine tabi tutularak yapılacak enflasyon pahalanması sonucu oluşan çok önemli fiyatlardaki farklar geçmiş yıl karlarına aktarılacak ve bu karlar vergilendirilmeyecek.

Bu pahalar, 1 Ocak 2024 hesap periyodunun başlangıç kıymeti olarak dikkate alınacak ve bilançoların gerçek durumuna getirilmiş olacak. 2024 ve 2025 hesap periyotlarında yapılan ve nispeten daha kısa periyodik değerleme farkları ise yararın tespitinde dikkate alınacak.

ENFLASYON DÜZETLMESİ NEDİR?

Enflasyon düzeltmesi, işletmelerin mali tablolarında enflasyon nedeniyle ortaya çıkan bozulmayı düzeltmeyi amaçlayan bir uygulama.

Türkiye’de son iki yılda yüzde 85’in üzerine kadar çıkan yüksek enflasyon sonrasında, yaklaşık 20 yıl aranın akabinde enflasyon muhasebesi tekrar uygulanacak.