Övgüleri topladı ama ekonomi darmadağın

Yüksek enflasyon, artan işsizlik ve mali sıkılaşmayla bir arada Türkiye, iktisatta 2024’ü en berbat geçiren 3 ülke arasında sıralandı. Sıralamayı ekonomik siyasetlerde 2023’te yaşanan ‘U dönüşü’nün akabinde Türkiye’ye övgüler yağdıran Batı medyasının önde gelen mecmualarından The Economist yaptı.

Dergi, Kosta Rika haricindeki 37 Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD) üyesinin iktisatta bu yılki performansını milli gelir, yerel borsaların performansı, çekirdek enflasyon, işsizlik oranı ve bütçe istikrarı üzerinden karşılaştırdı. Akdeniz’deki ülkelerin ilk 5 sırayı domine ettiği listede Türkiye ise en berbat 3 ülke arasında gösterildi. 37 ülke arasında sırf Letonya ve Estonya’yı geçebilen Türkiye, listede 35. sırada yer aldı.

BORSA VE ENFLASYON ETKİSİ

Economist; Türkiye’nin 2024’ün üçüncü çeyreğinde, 2023’ün aynı periyoduna göre yüzde 1 büyüdüğünü, borsada enflasyondan arındırıldığında yüzde 20.5’lik kayıp olduğunu, çekirdek enflasyonun da yüzde 47.9 olduğunu hesapladı.

Türkiye’de 2024’ün 3. çeyreğinde yıllık bazda işsizliğin azalması, faiz dışı bütçe istikrarının milli gelire oranının gerilemesi de Türkiye’yi alt sıralardan kurtaramadı. Araştırmada kullanılan 5 indikatörde kasım ayı yahut en yeni bilgilerin değerlendirmeye alındığı kaydedildi. Türkiye yüksek enflasyon ve borsadaki kötü performansla 35’inci sırada yer alrken, 36’ncı Letonya ise yerel borsasının gerçek bazda yüzde 37.3 gerilemesiye alt sıralara düştü. Estonya  ise borsadaki negatif seyirle (reel yüzde 6.2’lik düşüş) bir arada muadil ülkelere göre daha yüksek olan çekirdek enflasyon (yüzde 5.1) ve işsizlik oranları (yüzde 1.2 artış) sebebiyle sonuncu oldu. 

Komşu Yunanistan 3. sırada

Listenin ilk 5 sırasında Akdeniz ülkeleri dominasyonu görüldü. İktisadın 2024’ün 3. çeyreğinde, 2023’ün aynı devrine kıyasla yüzde 3.5 büyümesi ve yerel borsanın gerçek bazda yüzde 17.1 değer kazanmasıyla İspanya ilk sırada yer aldı. İspanya’nın akabinde İrlanda ikinci olurken, komşu Yunanistan ve Danimarka üçüncü sırayı paylaştı. The Economist’in hesaplamasına göre Yunanistan ekonomisi yüzde 3.7 büyürken, yerel borsası gerçek bazda yüzde 10.6 kazandırdı. 5’inci sırada ise İtalya yer aldı. İsrail savaşa karşın 6’ncı sırayı paylaşırken, ABD 20, Almanya ise 23’üncü sıraya yerleşti.