Tam 80 milyon yıllık: Dünyanın en küçüğü olarak kaydedildi

Çin’in Ganzhou kentinde, 80 milyon yıl öncesine ait tamamen korunmuş bir dinozor yumurtası keşfedildi. Minioolithus ganzhouensis ismi verilen bu yeni tipe ait yumurtanın, yalnızca bir inç uzunluğunda olduğu ve şimdiye kadar bulunan en küçük tam dinozor yumurtası olarak kayda geçtiği bildirildi. Yumurta, Geç Kretase devrine ait, altı yumurtalık tam bir yuvanın modülü olarak keşfedildi.

Çin Yer Bilimleri Üniversitesi (CUG) araştırmacıları, Ganzhou’nun en güçlü fosil alanlarından biri olarak bilinen bir inşaat sahasında 2021 yılında buldukları bu yumurtaları, üç yıllık bir çalışma sonunda dinozor yumurtaları olarak doğruladı. Yapılan incelemeler sonucu, bu yumurtaların bilinen hiçbir yırtıcı dinozor cinsine benzemediği ve bilim dünyasında yeni bir dinozor çeşidi olarak kabul edildiği belirtildi.

Yumurtalar, küçük boyutları, sistemsiz yerleşimleri, kurtçuk gibi ve nodüler süslemeleri ile daha önce keşfedilen dinozor yumurtalarından farklı özellikler taşıyor. Ayrıyeten, yumurta kabuğunun kalınlığı ve yüzey yapısı da farklılık gösteriyor. Bu bulgular, Minioolithus ganzhouensis’in dinozor üreme alışkanlıkları ve biyolojisi hakkında yeni bilgiler sağlayabileceğini ortaya koydu.

Araştırmayı yürüten CUG’deki Omurgalı Paleontoloji Bölümü’nden Doç. Dr. Han Fenglu, bu yumurtaların küçük theropod dinozorlarına ait olduğunu söyledi. Theropodlar, ünlü Tyrannosaurus Rex benzeri yırtıcı dinozorların da dahil olduğu bir dinozor kümesini temsil ediyor. Bu keşif, theropodların evrimsel süreci ve Geç Kretase periyodundaki hayatlarına dair çok önemli ipuçları sunuyor.

Araştırmacılar, yumurta kabuğunun hali ve süslemelerini tahlil etmek için taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve elektron geri saçılım kırınımı tekniklerini kullandı. Bu teknoloji sayesinde kabuğun yüzey yapısı ve iç yapısındaki desenler ayrıntılı şekilde incelenebildi. Sonuçlar, yumurtanın boyutu, kalınlığı, gözenek sistemi ve ultrastrüktürünün daha önce keşfedilen diğer yumurtalardan epeyce farklı olduğunu gösterdi.

Keşif, yumurtaların ellipsoidal yani oval formlu bir dinozor yumurtası ailesine ait olduğunu ortaya çıkardı. Bilim insanları, bu cinsin nasıl evrildiğini ve üreme stratejilerini daha iyi anlamak için daha fazla araştırma yapmayı planlıyorlar. Bir sonraki adım olarak mikro-CT taramaları ile yumurtaların iç yapısı üç boyutlu olarak incelenecek ve bu sayede yumurtaların nasıl oluştuğu hakkında daha ayrıntılı bilgiler elde edilecek.

Bilim insanları, bu araştırmanın dinozor biyolojisine ve Geç Kretase dönemi ekolojisine ışık tutacağını vurguluyor. Minioolithus ganzhouensis’in keşfi, dinozorların çeşitliliği ve evrimi konusunda yeni ufuklar açabilir.