ABD’den ‘Türkiye’ye saldırı’ argümanına tepki: Saçmalık

ABD’nin Ankara Büyükelçisi Jeff Flake, Ankara’da ABD Büyükelçiliği’nde basın mensuplarıyla bir araya geldi ve soruları yanıtladı.

ABD Büyükelçisi, “Gazze’de süren savaş hepimiz için acı verici. Her görüşmede, Hamas’ın saldırısına cevap verirken, İsrail’i sivil can kayıplarını sınırlamaya teşvik ediyoruz” diyerek, ateşkese varılması konusunda efor sarf ettiklerini belirtti.

ABD’nin bölgedeki müttefiklerinden ateşkesin sağlanması konusunda yardım istediğini aktaran Flake, bunun sivil can kayıplarına son verebileceğini söyledi.

Flake, Gazze’de ateşkes için Türkiye ile çalıştıklarını dile getirerek, “Özellikle Türkiye’nin rolünü memnuniyetle karşılıyoruz. (Ateşkesin) akabinde kalıcı barışı istiyoruz. Bu, iki devletli tahlille olacak” dedi.

“TÜRKİYE, KONUŞAMADIĞIMIZ KÜMELERLE KONUŞABİLİYOR”

Türkiye’nin bölgedeki aktifliğini yorumlayan Flake, “Türkiye, Gazze’deki durumla alakalı bizim konuşamadığımız kümelerle konuşabiliyor. Buradaki muhataplarımızı ve ortaklarımızı, düşürebildikleri yerde tansiyonu düşürmek için uğraş etmeye teşvik ediyoruz” diye konuştu.

İsrail’i “teröre karşı” desteklediklerini savunan Flake, iki devletli tahlili desteklediklerini ve bu hususta İsrail ile ayrıştıklarına işaret etti.

Flake, ABD’nin etki gücü yüksek MK 84 bombalarını, İsrail’e göndermeyi askıya almayı planlayıp planlamadığı tarafındaki soruya da “Bilmiyorum. Bunun karşılığı, Türkiye’deki elçide değil ABD Dışişleri Bakanlığı’nda olacaktır” yanıtını verdi.

“BU DURUM BENİM İÇİN KOLAY DEĞİL”

Flake, Türk kamuoyunun, ABD ve diğer ülkeleri Gazze’deki katliamlardan sorumlu tuttuğu ve İsrail’in aksiyonlarının Türkiye’deki ABD aksiliğine tesiri konusunda ne çeşit tespitleri olduğu tarafındaki soruya, “Türkiye’de birçok kişinin Filistinlilerle ve Filistin davasıyla kendilerini özdeşleştirdiklerini biliyorum” cevabını verdi.

Bu durumun kendisini için kolay olduğunu söylemeyeceğini ve Gazze’de ateşkes sağlanmasıyla daha iyi bir pozisyonda olacaklarını belirten Flake, ateşkesin akabinde barışın kalıcı olabilmesi için bölgesel güç Türkiye’nin, “pozitif” şekilde probleme müdahil olması gerektiğini vurguladı.

ABD Başkanı Joe Biden’ın yakında bölgeyi ziyaret etmeyi planlamadığını da belirten Flake, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ın Türkiye’yi ziyaret ederek TBMM’de yapacağı konuşma için “Birçok Filistinli barış istiyor. Türkiye’nin (Abbas’a) ev sahipliği yapacak olması bence harika” tabirini kullandı.

ABD’NİN BÖLGEYE ASKERİ YIĞINAK YAPMASI

ABD’nin son vakitlerde bölgede oluşturduğu askeri yığınağa ve Amerikan askerinin hareketliliğine ilişkin soruyu yanıtlayan Flake, “Bir bölgedeki müttefik ve ortaklarımızı etkileyebilecek bir tansiyonu ne zaman görsek bunu yapıyoruz” dedi.

Flake, ABD’nin bir bölgede müttefiklerini ve ortaklarını etkileyebilecek bir tırmanma gördüğünde oraya askeri varlıklar gönderdiğini ve her zamanböylece tansiyonu düşürmeyi başardığını ifade ederek, “Çünkü bir ülke ya da güç, daha küçük bir rakibinin peşinden gidebileceğine inanırsa, ABD o rakiple omuz omuza durur, ister NATO müttefikliğiyle olsun, ister öteki bir şey” diye konuştu.

Gerilimi yükseltmeyi hedeflemediklerini söyleyen Flake, “İsrail ile İran ya da Hizbullah ile İsrail arasında bir savaş görmeyi istemiyoruz. Bölgedeki tüm ortaklarımızın bize durumu sakinleştirmekte yardım etmesini sağlamak için çabalıyoruz” sözünü kullandı.

Flake, Ukrayna’ya destek maksadıyla Yunanistan’da kimi askeri yığınaklar yapıldığını kaydederek, ABD’nin Türkiye karşısında Yunanistan’ı kayırdığı ve Türkiye’ye karşı saldırmak için yığınak yaptığı argümanlarını yalanladı.

İRAN’IN MİSİLLEME OLASILIĞI

Hamas Siyasi Büro Başkanı İsmail Heniyye’ye Tahran’da düzenlenen suikasta karşılık olarak İran’dan gelecek misille olasılığıyla ilgili soruya cevaben Flake, “Bu, ateşkes üzerine ağır şekilde çalışmamızın bir diğer sebebi. Ateşkesi sağlayabilirsek, bunun herhangi bir taraftan misilleme talihini düşüreceğini düşünüyoruz. Ateşkesi sağlayabilirsek, çok daha az risk olur” dedi.

Flake, kimsenin İran üzerinde tam tesire sahip olmadığını söyleyerek, tansiyonu düşürme umudunu dile getirdi.

İran ile münasebeti olan herkesi tansiyonu düşürmek için uğraş etmeye çağırdıklarını aktaran Flake, Türkiye’nin komşusu olması hasebiyle İran’la ilişkiler konusunda daha tecrübeli olduğunu kaydetti.

Flake, Türkiye’nin bölgede tansiyonu düşürme gayretlerinin altını çizerek, “Türkiye, İsrail ile İran arasındaki bir savaştan yarar sağlamayacak. Bunu biliyoruz. Bence herkes, (savaş durumunda) tüm bölgenin bir darbe alacağını biliyor” dedi.

MİT’İN YÖNETTİĞİ TAKAS OPERASYONU

Flake, MİT’in Ankara’da yönettiği takas operasyonu için ABD Başkanı Joe Biden’ın bizzat Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı arayarak tebrik ettiğini hatırlatarak, 7 ülkeyi kapsayan bu operasyonun çok karmaşık olduğunu söyledi.

Operasyonun lojistik kısmında Türkiye’nin son derece yardımcı olduğuna işaret eden Flake, “Dediğim benzeri bu çok komplike bir takas. Türkiye’nin çok profesyonel bir bürokrasisi var” diye konuştu.

Flake, ayrıyeten “(Takas operasyonu)Bir öbür ülke, kendisine verilen bu işin üstesinden gelebilir miydi emin değilim. Lojistik açıdan sahiden çok profesyonel, kusursuz bir iş çıkardı” tabirlerini kullandı.

TÜRKİYE-ABD İLİŞKİLERİ

26. NATO Tepesi’nin Türkiye’de yapılacağını, Türkiye’nin NATO’daki ikinci en büyük askeri güç ve İttifak’ın vazgeçilmez bedelde bir üyesi olduğunu dile getiren Flake, ikili ilişkileri de değerlendirdi.

Flake, karşılıklı ticaret hacminin 30 milyar doları aştığına işaret ederek, bunu gelecek yıllarda 100 milyar dolara çıkarmayı hedefledikleri söyledi.

Texas eyaletindeki mühimmat üretim tesisine de değinen Flake, “Bu sahip olduğumuz çok önemli bir ortaklık” diye konuştu.

Flake, iki ülke arasında turizmin geliştiğine işaret ederek, yıl sonuna kadar ABD’den 2 milyon kişinin Türkiye’yi ziyaret etmiş olmasını beklediklerini belirtti.

ABD’de Kongre’nin dış siyasette çok önemli rol oynadığının altını çizen Flake, kasım ayındaki başkanlık seçiminden sonra Ocak 2025’te idareye kim gelirse gelsin, ABD’nin ikili münasebetlerinde büyük savruluşların yaşanmayacağını vurguladı.

ABD’YE VİZE SORUNU

Flake, ABD’ye seyahat için vize talebinde çok önemli ölçüde artış yaşandığına da değindi.

Tüm vize süreçlerini olabildiğince süratli yapmaya, iş ve eğitim vizelerinde bu süreci daha da çabuklaştırmaya çalıştıklarını söyleyen Flake, “Bazı bekleme müddetleri, yalnızca talebin sonucu” tabirini kullandı.

SOMALİ VE ETİYOPYA ARASINDAKİ ANKARA SÜRECİ

Flake, Türkiye’nin arabuluculuğunda Somali ile Etiyopya arasında yürütülen Ankara Süreci’ne ilişkin bir soru üzerine, son periyotta Türkiye’nin Yunanistan ile yakınlaşması ve Ermenistan ile yürütülen olağanlaşma sürecine atıfta bulunarak, “Somali ile ilgili olarak, Türkiye’nin burada müdahil olduğunu görüyoruz, bu çok olumlu” yorumunu yaptı.

Büyükelçi Flake, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile ABD’li mevkidaşı Antony Blinken arasında birkaç gün önce yapılan telefon görüşmesinde bu bahsin gündeme geldiğini anlattı.

ABD Büyükelçisi, Türkiye’nin Afrika’daki dahlinin, sömürge geçmişine sahip birçok Avrupa ülkesinin ve başkalarınınkinden farklı olduğuna da işaret etti.

“ÖNCE S-400 SORUNUNUN ÇÖZÜLMESİ GEREKİYOR”

Türkiye ile ABD arasında F-16 savaş uçaklarının satışı ve F-35 sıkıntılarına ilişkin soruya cevap veren Flake, F-16 satışı için gerekli Kongre onaylarının alındığını doğruladı.

Flake, öte yandan yerli katkı, endüstrileşme ve teslimat özellikleri benzeri detayların belirlenmesi için Türkiye, Lockheed Martin ve diğer tedarikçiler arasında müzakerelerin hala sürdüğünü kaydetti.

Flake, mevcut muahedenin “40 yeni ve 79 yenilenmiş F-16” alımını içerdiğini ve bu konuların sonuçlandırılması için görüşmelerin sürdüğünü açıkladı.

F-35 konusunda ise Flake, ABD’nin “Türkiye’nin yeniden F-35 satın alabilecek bir pozisyonda olmasını istediğini” yinelerken, bunun gerçekleşmesi için “önce S-400 probleminin çözülmesi gerektiğini” vurguladı.

Bu bahisteki optimistliğini dile getiren Flake, “Ciddi görüşmelerin yapılacağından umutluyuz ve bu görüşmeler sonuç verirse F-35’ler hakkında yeniden konuşabiliriz” dedi.

TÜRKİYE’YE SALDIRI ARGÜMANINA TEPKİ: SAÇMALIK

Suriye ile Türkiye arasında olağanlaşma sürecini nasıl kıymetlendirdikleri tarafındaki bir soru üzerine Flake, “ABD, Suriye ile ilişkileri normalleştirmeyecek” diyerek, Suriye konusunda BM Güvenlik Kurulu’nun 2254 nolu kararına uymayı sürdürdüklerini kaydetti.

Flake, ABD’li emekli albay ve Savunma Bakanlığı (Pentagon) eski danışmanı Douglas McGregor’ın, “ABD’nin Türkiye’ye saldırmaları için Suriye’de terör örgütü PKK/YPG’yi hazırladığı” argümanlarına da karşılık verdi.

“Bu cins bir şeyin rapor edildiğini duymadım. NATO’yla tamamen ilgisiz olduğunu ve bu idarenin yahut Kongre’deki tanıdıklarımın görüşlerini yansıtmayan birtakım saçmalıklar söylediğini duydum, bu yüzden bu argümana prestij etmem” diyen Flake, McGregor’ın ABD hükümeti ismine konuşmadığını vurguladı.

RUSYA-UKRAYNA SAVAŞI

ABD Büyükelçisi, Rusya-Ukrayna savaşı başladığında Türkiye’nin Montrö Boğazlar Mukavelesi’ni devreye soktuğunu, bunun Ukrayna’nın savunmasına çok önemli yarar sağladığını söyledi.

Flake, “Türkiye’nin bilhassa NATO içinde vazgeçilmez bir müttefik olduğunu tekrar tekrar ortaya koyduğuna inanıyorum” dedi.

ABD Hazine Bakanlığından bir yetkilinin, Türkiye’nin Rusya ile bilhassa mikroçip benzeri materyaller konusunda ticaret yapmaya devam etmesi halinde bunun sonuçlarının olacağı tarafındaki açıklamasının sorulması üzerine Flake, Türkiye’nin Rusya’ya yönelik ABD ve Avrupalı müttefiklerinin tek taraflı yaptırımlarını uygulamama noktasındaki duruşunu anlayışla karşıladıklarını, fakat Rusya’nın “savaş makinesi” tarafından kullanılabilecek kesimlerin artmamasını temin etmek istediklerini söyledi.

Flake, ABD’deki birtakım şirketleri ve kendi üretimlerini bu bağlamda takip ettiklerini ifade ederek, ABD çıkışlı ilgili modüllerin son varış noktasının, Rusya olmamasını sağlamak için uğraş gösterdiklerini kaydetti.

ABD Büyükelçisi, son olarak ülkesine döndüğünde tekrar siyasete girip girmeyeceğine ilişkin bir soruya eylülde isterse siyaset yapma konusunda özgür olacağı cevabı vererek, “Beklemede kalın” yorumunu yaptı.