Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) Amasra Kuruluşuna ait maden ocağında 14 Ekim 2022’de 43 emekçinin hayatını kaybettiği, 9 çalışanın yaralandığı patlamaya ilişkin 7’si tutuklu 23 sanığın yargılanmasına devam edildi. Davada eski TTK Genel Müdürü ile yardımcısı hakkında soruşturma müsaadesi verildiği öğrenildi.
Bartın Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından hazırlanan 195 sayfalık iddianamenin, Bartın Ağır Ceza Mahkemesince kabul edilmesiyle 25-28 Nisan, 3-5 Mayıs, 24-25 Temmuz, 16-18 Ekim ve 15-17 Kasım 2023 tarihlerinde gerçekleştirilen duruşmaların akabinde davanın altıncı oturumu yapıldı.
Bartın Adliyesi’nde özel olarak oluşturulan salondaki duruşmaya, tutuklu ve tutuksuz sanıklar, müştekiler, patlamada hayatını kaybedenlerin yakınları ile taraf avukatları katıldı.
Adliye içinde ve etrafında kolluk kuvvetlerince geniş güvenlik tedbiri alındı.
Nisan ve mayıs aylarında iki celse ve 7 gün süren duruşmalarda tutuklu ve tutuksuz sanıkların, 4-25 Temmuz’da müşteki sözleri alınmış, 16-18 Ekim ve 15-17 Kasım’da ise 145 şahit dinlenilmişti.
ESKİ GENEL MÜDÜR VE YARDIMCISINA SORUŞTURMA İZNİ
Öte yandan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın, patlamaya ilişkin eski Türkiye Taş Kömürü Kurumu (TTK) Genel Müdürü Kazım Eroğlu ile eski Genel Müdür Yardımcısı İsmail Güner hakkında “görevi berbata kullanma” suçlamasıyla soruşturma müsaadesi verdiği öğrenildi.
İzin yazısının akabinde Amasra Cumhuriyet Savcılığınca “görevi berbata kullanma” suçlamasıyla hazırlanan iddianame, Bartın Ağır Ceza Mahkemesi’ne sunulacak.
İddianamenin, yürütülen mevcut yargılama evrakına eklenip eklenmeyeceğine mahkemenin incelemesinin akabinde karar verilecek.
Duruşma öncesi adliye önünde açıklama yapan TBMM Başkanvekili ve CHP Denizli Milletvekili Gülizar Biçer Karaca, sürecin toplumun hafızasından silinmemesi için ne yapılması gerekiyorsa yapacaklarını, dava sürecini de dikkatle takip edeceklerini söyledi.
“METAN YÜKSEKSE HAVALANDIRMAYLA İLGİLİ SORUN VAR DEMEKTİR”
Davanın bugünkü duruşmasında 13 şahit dinlenildi.
TTK İş Güvenliği Şube Müdürü Burhan Arık, kurumu 2 ayda bir denetlemeye geldiklerini, tahlisiye konusunda ise 6 ayda bir eğitim aldıklarını anlattı.
Arık, patlamadan sonra arama kurtarma çalışmalarına katıldıklarını ifade ederek, “Eksi 350 kotuna kadara indik. Açık alevleri gördük, karşıt taraftan müdahale etmeye çalıştık ama alev ve dumanlar nedeniyle elimizden bir şey gelmedi” dedi.
Zonguldak’tan gelen tahlisiye ekibi sorumlusu Mustafa Yapan da patlamanın akabinde saat 19.45 sıralarında Amasra’ya geldiklerini ve eksi 320 kotuna inerek çalışmalara katıldıklarını aktardı.
Aşağıya indiklerinde karbonmonoksit düzeyinin çok yüksek olduğunu ve alevlerle karşılaştıklarını anlatan Yapan, “Birkaç arkadaşımızı yaralı olarak kurtardık ama alevlerden ötürü daha ileri gidemedik. Büyük kızıl bir alev vardı” diye konuştu.
Yapıcı, Mahkeme Liderinin “Patlama neden kaynaklanmış olabilir?” sorusuna, “Patlama için ortamda metan ve onu alevlendirecek kıvılcım olması lazım. Kıvılcım nereden, nasıl çıkmıştır onu bilmek zor. Metan yüksekse havalandırmayla ilgili de sorun var demektir” karşılığını verdi.
“PATLAMA SESİ ÇOK GÜÇLÜYDÜ, 30 SANİYE SÜRDÜ”
Tanık Mustafa Demirbaş, Amasra’da barutçu olarak çalıştığını ve patlama anında madende bulunduğundan bahsederek, dinamitleri yerleştirdikten sonra görevi patlatmadan sorumlu barutçu arkadaşına devredip bölgeden ayrıldığını söyledi.
Yaklaşık yarım saat sonra, eksi 285 kotunda bulunduğu sırada büyük bir patlama sesi duyduğunu ve basınç geldiğini anlatan Demirbaş, “Normalde 3-4 dakikada gideceğim 300 metre yolu 20 dakikada gidebildim. Patlama sesi çok güçlüydü ve yaklaşık 30 saniye sürdü. Basınç beni ileriye itti, toz kalktı önümü göremedim. Süratli bir şekilde kuyu tabanına geldik ve oradan merkez izlemeyi aradık. Bize sensörlerden değer alınamadığı ve ivedilikle dışarı çıkmamız gerektiği söylendi, biz de çıktık” tabirini kullandı..
Tanık beyanlarının akabinde söz alan müşteki avukatı Derviş Emre Aydın, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının, Eroğlu ile Güner hakkında “görevi berbata kullanma” suçlamasıyla soruşturma müsaadesi verdiğini anımsatarak, teftiş kurulu raporunda, havalandırma sisteminin yetersiz olduğu, patlamanın birkaç noktada yaşandığı, su barajı ve taş tozu uygulamasının yetersiz geldiği ve aspiratör alınmaması benzeri nedenlerden ötürü kasıtlı ihmal sözlerinin yer aldığına dikkati çekti.
Söz verilen tutuklu ve tutuksuz sanıklar, evvelki beyanlarını tekrar ettiklerini ifade ederek, tahliyelerini talep etti.
Sanık avukatları da tutukluluğun devamına yönelik mütalaaya katılmadıklarını söyleyerek, müvekkillerinin tahliye edilmesini istedi.
BİLİRKİŞİ HEYETİ OLUŞTURULDU
Ara kararında sanıkların tutukluluk halinin devamını kararlaştıran mahkeme heyeti, patlamanın yaşandığı bölgede keşif yapılmasına ilişkin, yüksek gelen gaz kıymetlerinin barajların açılması halinde düşebileceği görüşü bulunduğunu, bu nedenle yerinde inceleme için 2 profesörün yer aldığı uzman heyeti oluşturulduğunu bildirdi.
Heyet, barajların açılıp açılamayacağı konusunda da ön rapor istenildiğini ifade ederek, Bakanlığın, Eroğlu ve Güner hakkında soruşturma müsaadesi vermesinin akabinde iddianame hazırlanma ihtimali olduğunu ve mevcut dava evrakıyla birleşmesine göre hareket edileceğini ifade etti.
Duruşma, belgedeki eksikliklerin tamamlanması için ertelendi.
NE OLMUŞTU?
Bartın’ın Amasra ilçesindeki TTK Amasra Kuruluşuna ait maden ocağında 14 Ekim 2022’de saat 18.15 sıralarında meydana gelen patlamada 41 emekçi hayatını kaybetmiş, 11 emekçi yaralanmıştı. Bir emekçi sevk edildiği hastanede 4 Kasım 2022’de, bir personel de 5 Nisan’da tedavi gördüğü hastanede ömrünü yitirmişti.
Amasra Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma kapsamında aralarında TTK Amasra Kuruluş Müdürü Cihat Özdemir’in de bulunduğu 24 şüpheli gözaltına alınmıştı.
Şüphelilerden TTK Amasra Kurum Müdürü Cihat Özdemir, Kuruluş Müdür Yardımcısı Salih Atmaca, İşletme Müdürü Selçuk Ekmekci, İş Güvenliği ve Eğitim Başmühendisi Volkan Soylu ve Başmühendis Mehmet Tural ile kartiyelerden (birkaç üretim ünitesinden oluşan ocak) sorumlu maden mühendisleri Levent Aydın ve İbrahim Hakan Mengeş ile Emniyet Mühendisi Şahan Kahraman “bilinçli taksirle birden fazla insanın vefatına ve yaralanmasına neden olmak” suçundan tutuklanmış, 4 şüpheliye adli denetim kararları uygulanmış, şüphelilerden 3’ü çıkarıldıkları hakimlikçe, 9’u savcılık sorgularının akabinde serbest bırakılmıştı. Bu şüpheliler arasında yer alan bir kişi hakkında da soruşturma sürecinde takipsizlik kararı verilmişti.
İddianamede, tutuklu sanıklar Özdemir, Ekmekci, Soylu ve Tural hakkında 42 kere “olası kastla öldürme” suçundan toplam 840 yıldan 1050’şer yıla kadar, 4 kere “olası kastla yaralama” suçundan da toplam 4 yıl 16 aydan 12’şer yıla kadar hapis talep ediliyor.
Bu 4 sanığın iki kabahatten toplam 844 yıl 16 aydan 1062’şer yıla kadar hapsi istenen iddianamede, diğer 4’ü tutuklu 19 sanığın ise “bilinçli taksirle birden fazla kişinin vefatına ve yaralanmasına neden olma” suçundan 2 yıl 8 aydan 22 yıl 6’şar aya kadar hapsi isteniyor.
Mahkeme heyeti, 28 Nisan’daki duruşmada açıkladığı ara kararda, kuruluş müdür yardımcısı Salih Atmaca’nın adli denetim koşuluyla tahliyesine, diğer 7 sanığın tutukluluk hallerinin devamına karar vermişti.