Yeni örümcek türü keşfedildi

Evolutionary Systematics dergisinde yayınlanan bu heyecan verici keşif, aslında tamamen bir tesadüf eseri. Bölgesel Doğa Tarihi Müzesi’nde görevli bilim insanı Devi Priyadarshini, başlangıçta sadece karıncalar üzerine çalışıyordu. Ortağı Ashirwad Tripathy’nin yüksek rakımlı bölgelerden topladığı örümcek örneklerini inceleyen Priyadarshini, bir yaprağın altında gördüğü manzarayla adeta büyülendi. Hawaii’deki gülen yüzlü örümceği henüz yüksek lisans yıllarından bilen araştırmacı, karşılaştığı çarpıcı benzerlik karşısında büyük bir keşfe imza attıklarını anında anladı.

Tek bir türde 32 farklı renk varyasyonu

Ekim 2023’ten itibaren araştırmayı derinleştiren ekip; Uttarakhand’ın Makku, Tala ve Mandal bölgelerinde bu örümceğin tam 32 farklı renk varyasyonunu belgeledi. 
Deniz seviyesinden 2000 metrenin üzerindeki bu izole dağlık ortamlarda, tek bir türün bu kadar zengin bir çeşitlilik barındırması, bölgedeki karmaşık evrimsel süreçlerin en net kanıtı.

Aralarında binlerce kilometre var ama genetik bir gizem saklı

Peki, Hawaii’deki bir örümcekle Himalayalar’daki bu yeni tür nasıl bu kadar benzer olabiliyor? Genetik analizler, iki tür arasında %8,5’lik bir fark olduğunu, yani tamamen ayrı evrimsel soylardan geldiklerini gösteriyor. Bu durum biyolojide “yakınsak evrim” (farklı türlerin benzer çevre baskıları nedeniyle bağımsız olarak aynı özellikleri geliştirmesi) olarak adlandırılıyor. İşin ilginç yanı, her iki örümcek türü de coğrafi olarak tamamen ayrı olmalarına rağmen benzer zencefil bitkisi (Hedychium) türlerinde yaşıyor.

Bu ‘gülümseme’ ne işe yarıyor?

Örümceğin sırtındaki sevimli gülümseme ilk bakışta insanı neşelendirse de, doğadaki işlevi hala büyük bir gizem. Bilim insanları bu desenlerin kesinlikle hayatta kalma şansını artırdığını bilse de; bunun bir kamuflaj mı, avcılara karşı bir uyarı sinyali mi, yoksa bir çiftleşme avantajı mı olduğunu henüz çözebilmiş değil.

Himalayalar’ın zirvelerinde saklanan bu küçük canlı, bizlere doğanın sınır tanımayan adaptasyon yeteneğini ve evrimin mucizelerini bir kez daha hatırlatıyor.